….Dat is de boodschap van Rifkin, de auteur van diverse visionaire boeken en stellingnames. Hij stelt vast dat onze evolutie er een is naar meer en meer empathie, empathie voor een steeds ruimere groep. Van de familie, naar de clan, naar het volk. De volgende stap is empathie voor de planeet, de biosfeer en al wat er in is. Empathie betekent invoelen, voelen wat de ander doormaakt, beleefd, alsof je het zelf beleeft. Die capaciteit ligt aan de basis van een sociaal weefsel, vormt de basis van ons menszijn.

Tot op heden is deze evolutie echter samengegaan met een toename aan entropie. Eenvoudig gezegd met een toename van energieverlies. Onze maatschappij is gebouwd op eindige energiebronnen en kan wellicht de volgende stap niet nemen. Want energie wordt schaars en de volgende stap naar meer empathie kost meer van die energie. We staan dus voor de uitdaging om die paradox op te lossen.

Het verleden heeft ons geleerd dat iedere diepgaande verandering in bewustzijn werd mogelijk gemaakt door een samengaan van nieuwe energie met nieuwe communicatiemogelijkheden.

In de oudheid maakte het schrift het mogelijk dat menselijke energie kon gebundeld worden in samenwerking. De boekdrukkunst ging samen met het ontwikkelen van machines op basis van kolen en stoom. Dit maakte onderwijs en ontwikkeling van kennis mogelijk. De ontdekking van electriciteit viel samen met de opkomst van telefonie, telegrafie, televisie en zorgde voor een psychologische bewustwording.

De volgende stap wordt ingeleid door het internet: gedistribueerde ICT zal samengaan met gedistribueerde energieproductie. Elk gebouw, elke tuin kan een bijdrage leveren aan de energieproductie, kan een energieproducent worden ipv een energieverbruiker. Verantwoordelijkheid nemen voor de energieproductie waar we kunnen en dat over de ganse wereld uitsmeren. Dat is de globalisering opnieuw uitgevonden. Die verandering zal ook ons bewustzijn veranderen. Op die manier kan empathie groeien zonder toename van entropie.

We staan nog maar aan het begin van deze evolutie. Wellicht zijn we er ook nog niet ten volle klaar voor. Onze maatschappij schijnt niet regelrecht af te stevenen op meer empathie. Hiervoor is een transformatie nodig.